สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ลงพื้นที่ดำเนินงานโครงการภายใต้แผนงาน “ประเทศไทยปลอดภัยจาก PM2.5” (เป้าหมาย 8 จังหวัดภาคเหนือตอนบน) ระหว่างวันที่ 22 – 23 พฤศจิกายน 2568 โดย ดร.วีระศักดิ์ โควสุรัตน์ ประธานกรรมการส่งเสริมแผนงานเป้าหมายสำคัญตามยุทธศาสตร์ ววน. เรื่อง ประเทศไทยปลอดภัยจาก PM2.5 (เป้าหมาย 8 จังหวัดภาคเหนือตอนบน) ลงพื้นที่ดำเนินงาน ในการนี้ ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ มอบหมายให้นางสาวเสาวนีย์ มุ่งสุจริตการ รองผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ พร้อมด้วยท่านประลอง ดำรงค์ไทย ผู้อำนวยการแผนงานฯ (Program Director) คณะผู้บริหาร วช. และนักวิจัยให้การต้อนรับ ณ พื้นที่จังหวัดลำปาง
การลงพื้นที่ประกอบด้วยสองประเด็นสำคัญ ได้แก่
1. รับฟังการนำเสนอผลดำเนินงานและให้คำแนะนำ “การพัฒนาและเน้นศักยภาพอาสาสมัครป้องกันไฟป่า โดยการใช้ความรู้และนวัตกรรมของชุมชน สู่พื้นที่ขยายผลในจังหวัดลำปาง” เพื่อพัฒนาและเสริมศักยภาพอาสาสมัครป้องกันไฟป่าชุมชน ผ่านการใช้ความรู้และนวัตกรรมของชุมชน เพื่อสร้างต้นแบบพื้นที่บริหารจัดการไฟป่าอย่างมีประสิทธิภาพ พร้อมรับฟังผลการดำเนินงานของนักวิจัยและชุมชน รวมถึงการแลกเปลี่ยนแนวทางร่วมกับหน่วยงานในพื้นที่ และลงพื้นที่ป่าชุมชนบ้านสบลืน เพื่อติดตามความก้าวหน้าและพิจารณาการขยายผลในจังหวัดลำปางต่อไป
2. ติดตามความก้าวหน้าและให้คำแนะนำ “การจัดการเศษวัสดุเหลือทิ้งทางการเกษตร โดยใช้จุลินทรีย์ย่อยสลายตอซังฟางข้าว ร่วมกับการไถกลบตอซัง และการจัดตั้งธนาคารจุลินทรีย์ชุมชน เพื่อการขยายเพิ่มปริมาณจุลินทรีย์ย่อยสลายตอซังฟางข้าวไว้ใช้เองภายในชุมชน และกระบวนการผลิตปุ๋ยหมักผสมจุลินทรีย์ย่อยสลายตอซังฟางข้าว” เพื่อจัดการเศษวัสดุเหลือทิ้งทางการเกษตรด้วยจุลินทรีย์ เพื่อลดการเผาและมลพิษ PM2.5 โดยได้เยี่ยมชมนิทรรศการและแลกเปลี่ยนองค์ความรู้กับนักวิจัยและตัวแทนชุมชน ได้แก่
- นิทรรศการองค์ความรู้และส่งเสริมการประยุกต์ใช้จุลินทรีย์ที่มีคุณภาพ เพื่อเพิ่มการสลายตัวของวัสดุเหลือทิ้งทางการเกษตร
- นิทรรศการการจัดสร้างธนาคารจุลินทรีย์สายพันธุ์คุณภาพภายในชุมชน
- นิทรรศการการทำเกษตรแบบปลอดการเผา และสร้างมูลค่าเพิ่มเพื่อก้าวสู่ตลาดระดับพรีเมี่ยม
- นิทรรศการการสื่อสารเชิงรุกเพื่อส่งเสริมการบริโภคผลผลิตทางการเกษตรที่ปลอดการเผาและเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม
ทั้งนี้ การลงพื้นที่จังหวัดลำปางของ วช. มุ่งสนับสนุนการพัฒนาองค์ความรู้ เทคโนโลยี และเครือข่ายความร่วมมือของชุมชน เพื่อยกระดับการจัดการไฟป่าและลดการเผาในภาคการเกษตร นำไปสู่การลดปัญหามลพิษ PM2.5 ในพื้นที่ภาคเหนือตอนบนอย่างยั่งยืน